lesidee kleuters juf Anke


Over Juf Anke

Sinds 2005 deel ik lesmateriaal op mijn site jufanke.nl. Ik wil anderen hiermee inspireren en enthousiasmeren. Daarnaast schrijf ik, samen met Els, voor Kleuteruniversiteit, Praxisbulletin, De Vier Windstreken en Lemniscaat. In 2017 is ons eerste eigen boek verschenen: Spelen met prentenboeken!


  • Kringactiviteiten
  • Liedjes en versjes
  • Hoeken
  • Knutselen
  • Downloads
  • Feestjes
  • Lesbrieven bij feestboeken
  • Delen is leuk
  • Nog 100 nachtjes slapen
  • Kikker en een heel bijzondere dag


Lesideeën voor kleuters | Thema feest

Kringactiviteiten 'Feest!'

Tip! Bij de verschillende tabbladen hierboven vind je leuke lessuggesties bij feestelijke boeken, waaronder lesbrieven die ik samen met juf Els maakte voor De Vier Windstreken.

Project Feest

Vier feest met Rikki!
Rikki is jarig en geeft een feestje. Juf Els en ik maakten een compleet pakket vol feestellijke lesideeën bij het boek 'Rikki is jarig' van Guido van Genechten. Het pakket bevat volop suggesties voor kringactiviteiten en de hoeken, waarmee je drie weken lang aan de slag kunt.
--> Download het pakket op Kleuteruniversiteit.

Project Feest kleuters

project feest
Een les uit het project 'Feest!'

Project feest voor peuters

Karel is jarig. Het wordt een superleuke dag!

Vier met Karel zijn verjaardag. Dit pakket van Kleuteruniversiteit bevat activiteiten voor peuters bij het boek ‘Karel is jarig’ van Liesbet Slegers. Te gebruiken op de peuterspeelzaal, in de eerste kleuterklas, het asielzoekerscentrum of op het kinderdagverblijf.

--> Bekijk het project 'Feest!' voor peuters

Project trouwen

Vandaag is het een bijzondere dag. Het is feest.
Niet zomaar een verjaardag, maar een heel groot feest … een trouwfeest!

Beleef een onvergetelijk en gezellig trouwproject met je kleuters! Dit project van Kleuteruniversiteit bevat reken- en taalactiviteiten, een muziekles, een les Engels, een wetenschap- en techniekles en suggesties voor de hoeken aan de hand van het boek ‘Saar en het trouwfeest’ van Pauline Oud.

--> Bekijk het 'Project trouwen'

project trouwen

Taalactiviteiten

Woordweb 'feest'
Wat hoort er allemaal bij 'feest'? Of wat hoort er bij het vieren van je verjaardag? Maak samen met de kinderen een woordweb. Laat enkele kinderen tijdens de werkles illustraties bij de gevonden woorden maken.

Auditieve oefeningen
Juf Janneke heeft auditieve oefeningen bij het thema 'feest' op haar site. Klik hier om ze te bekijken.

De f van feest
Laat de kinderen horen hoe de 'f' klinkt. Maak samen het geluid van de 'f' en doe alsof jullie een ballon opblazen.
Vraag de kinderen woorden met de 'f' van feest te bedenken. Schrijf deze woorden in een ballon die je op een groot vel papier tekent. Laat de kinderen de 'f' in elk woord onderstrepen.
Vraag de kinderen of ze in de klas iets zien waar de 'f' in zit. Verzamel voorwerpen in de kring en maak een lettertafel in de klas.

Cadeaudozen - lange en korte woorden
Zet twee mooi versierde dozen of cadeaudozen in de kring, een grote doos en een kleine doos. Verzamel enkele voorwerpen uit de klas, zoals een potlood, gum, puntenslijper, paperclip, pop, auto, blok, bal, strijkijzer enzovoort.
Laat één van de voorwerpen aan de kinderen zien en vraag hen het woord in klankgroepen te klappen. Vraag de kinderen of het woord lang of kort is. De korte woorden (voorwerpen) worden in de kleine cadeaudoos gelegd en de lange woorden (voorwerpen) in de grote doos. Leg eventueel kleine blokjes bij de dozen die het aantal klankegroepen aangeven, bijvoorbeeld één blokje bij de kleine doos en twee of meer blokjes bij de grote doos.

Feestrijm
Geef een feestmuts de kring rond. Vraag de kinderen op feestwoorden te rijmen. Wie een rijmwoord weet, krijgt de muts op en noemt zijn rijmwoord. Suggesties: taart, friet, hoed, bezoek, snoep, hoera.

Neuzenfeest - woordenschat
Lees het boek 'Ben jij wel eens naar een neuzenfeest geweest' van Guido van Genechten voor. Laat de kinderen andere feestjes met een lichaamsdeel bedenken en wijs de lichaamsdelen aan (ogenfeest, voetenfeest, handenfeest, ellebogenfeest).

Rekenactiviteiten

Vlaggetjesrace - tellen, getalbeelden op de dobbelsteen, meer / minder
Benodigdheden: vlaggetjes (knip vlaggetjes uit kartonnen stroken), een grote dobbelsteen, handpoppen
lesidee feest
Leg de vlaggetjes zichtbaar in de kring, in een doorzichtig bakje of los op de grond.
Neem een handpop die (bijna) jarig is. Bij mij was dat Dorus, uit 'Nog 100 nachtjes slapen'. Dorus vertelde aan de kinderen dat ze niet kan wachten tot ze jarig is. Daarom wil ze graag een feestspelletje spelen! Ze kent een heel leuk spelletje en dat is 'vlaggetjesrace'. Bij de vlaggetjesrace gaat het erom wie de meeste vlaggetjes verzamelt. Je oefent tellen en het kijken op de dobbelsteen en je leert wat meer en minder is.
Dorus kan dit spelletje niet alleen spelen. Ze zoekt er een vriendje bij. Bij ons was dat de teltijger (behorend bij de Werkmap Gecijferd bewustzijn).
Leg Dorus en de teltijger op de grond. Om de beurt mag een kind met de dobbelsteen gooien. Eerst voor Dorus, later voor teltijger. Bekijk wat het kind gegooid heeft en leg dat aantal vlaggetjes bij de handpop. Ga door zolang je de betrokkenheid van de kinderen hebt. Wie wint de race?
Bij mij in de klas telde de teltijger zijn vlaggetjes regelmatig na en dan telde hij er behoorlijk naast, wat natuurlijk veel reacties van de kinderen opriep. Ook vroeg Dorus vaak, 'sta ik voor?' 'Hoeveel moet ik nu gooien om voor teltijger te staan?' 'Hoeveel sta ik voor? 'Hoeveel sta ik acher?' '' Hoeveel vlaggetjes heb ik al?' 'Wie heeft er de meeste?'
Stel allerlei vragen die uitlokken tot nadenken, tellen en redeneren.
Bekijk ook eens hoe de vlaggetjes neergelegd zijn. Kunnen we zo snel en makkelijk zien wie er de meetse heeft? Hoe kun je de vlaggetjes zo leggen dat je dat meteen ziet? (in een lange rij)

De logiblokken als cadeautjes - kleuren, vormen, tellen, kritisch luisteren
Leg de logiblokken in de kring. De logiblokken zijn vandaag cadeautjes. Neem een knuffel of handpop die zogenaamd jarig is.
De knuffel krijgt cadeautjes. Geef de kinderen opdrachten, zoals: geef de knuffel een geel, vierkant cadeautje. Breng de knuffel een blauw cadeautje, breng de knuffel een rechthoekig, dun, rood cadeautje etc.
Leg alle cadeautjes die de knuffel krijgt bij elkaar. Hoeveel cadeautjes heeft knuffel al gekregen? Hoeveel cadeautjes moet hij nog krijgen om er bijv. 10 te hebben?
Hoeveel rode cadeautjes zie je? Hoeveel gele? Hoeveel vierkante?
Stel allerlei vragen, tel, vergelijk en orden.

Boodschappen doen voor het feest - getallen kennen
Maak (samen met de kinderen) een boodschappenlijstje met allemaal dingen die we nodig hebben voor het vieren van de verjaardag. Verzamel deze producten (doosjes, plastic speelgoed e.d.). Zet hier een prijsje op: 1, 2, 3, 4, of 5 euro voor groep 1 en tot en met 10 euro voor groep 2. 

Leg de producten in het midden van de kring. Lees één product van het boodschappenlijstje voor. Wie kan dit pakken?
Wat staat er op dit doosje? Hoeveel kost het product?
Een kind betaalt het product met munten van 1 euro. De andere kinderen mogen hardop meetellen.
Welk product is het duurst?
Wat kost 1 euro?
Wat kost 4 euro? enz.

(Verjaardags)post - getallen kennen, de telrij
Verzamel allerlei soorten post (enveloppen in verschillende groottes).
Er ligt een grote zak in de kring. De postbode is deze zak bij het bezorgen van post op school vergeten. Wat zou er allemaal in de zak zitten? We bespreken wat de postbode allemaal rondbrengt. We bespreken het werk van de postbode. Wat gebeurt er wanneer wij een kaart, brief of uitnodiging aan iemand willen sturen en deze in de rode brievenbus doen?  
We keren de zak om. Misschien kunnen we de postbode helpen bij het rondbrengen van de post. Wat zit er in de zak? Wat zijn de verschillen?
We gaan de post sorteren. De kinderen mogen zelf bedenken hoe we dit kunnen doen, bijv. op soort, grootte of kleur. We maken stapeltjes.
Op alle brieven en enveloppen staat een cijfer van 1 tot en met 5. Dit zijn de huisnummers. De postbode kan zien op welk huisnummer de post bezorgd moet worden. In de klas staan 5 brievenbussen met nummers van 1 tot en met 5. De kinderen brengen de post naar de goede brievenbus.

Pompom bezorgt verjaardagskaarten - getallen kennen, de telrij
Nodig: een groepsknuffel of handpop, huisjes van kleine blokjes, cijferkaartjes, enveloppen met kaarten. Op de enveloppen staan cijfers.
Bouw een aantal huisjes in de kring en leg er een cijferkaartje (= het huisnummer) bij. De huizen krijgen de nummers 1, 2, 3, 4, 5, 6 of 2, 4, 6, 8, 10 ,12, afhankelijk van wat je groep aankan. Laat bij één of twee huizen het huisnummer weg. Deze zijn zogenaamd 'kwijt'.

Pompom heeft een heleboel post bij zich! Er zijn vandaag veel mensen jarig. Pompom moet de post bezorgen. Kijk op de envelop naar welk huis de post moet. Leg de post bij het juiste huis.
O jee, op deze envelop staat nummer 8, maar we zien geen huis met nummer 8. Hoe kunnen we nu weten welk huis dit is?
Stel tijdens deze activiteit allerlei tel- en rekenvragen en bouw er eventueel nog huizen bij. Misschien zijn er ook wel huizen die meerdere kaarten krijgen? Welk huis heeft de meeste post? Welk huis de minste?

Hoeveel jaar ben jij? - de telrij
Hoeveel jaar ben jij?
Steek je vingers op
en nu tellen wij
tellen wij hardop
Eén, twee, drie, vier, (vijf), (zes)


Het versje wordt opgezegd. Hierna mag één kind vertellen hoe oud het is en het juiste aantal vingers opsteken. De kinderen steken daarna ook dat aantal vingers op en tellen hardop.
Allerlei variaties van het opzeggen van de telrij naar aanleiding van de leeftijd van de kinderen. Bijvoorbeeld:
- de één hard, de twee zacht, de drie hard, enz.
- de leerkracht zegt één, de kinderen zeggen twee, de leerkracht zegt drie enz.
- jongens en meisjes noemen om de beurt een getal

Naar je leeftijd op zoek
Geef de kinderen de opdracht in de klas naar iets op zoek te gaan wat aangeeft hoe oud het kind is.
De kinderen zoeken een getal, een aantal stippen, een aantal voorwerpen of iets anders. Bekijk samen wat iedereen gevonden heeft.

Is er genoeg voor het feest? - tellen
Pop of de groepsknuffel is jarig. Hij/zij geeft een feestje voor de hele klas!
De uitnodiging is net voorgelezen. Nu gaan we tellen hoeveel kinderen uit de klas op feest mogen komen. Tel alle kinderen. Is iedereen op school of zijn er ook lege stoelen? Hoeveel bekertjes heeft pop nodig voor het feest? Hoeveel bordjes?
Hoeveel taarten heeft pop nodig? Er eten 4 kinderen van één kleine taart. Hoe kunnen we dit te weten komen? (Neem kleine, ronde vouwblaadjes en geef telkens vier kinderen samen één vouwblaadje, hoeveel vouwblaadjes zijn er uitgedeeld?)

Cadeautjes tellen - splitsen van 5 / 10
Je hebt 5 cadeautjes meegenomen. Tel ze met de kinderen. Leg nu 2 cadeautjes op tafel. Bedek 1 cadeau onder een doek. Hoeveel cadeautjes liggen er onder de doek? Hoe weet je dat? Hoeveel cadeautjes kun je zien? Leg 3 cadeautjes op tafel en bedek er 2 en stel weer vragen aan de kinderen. Uiteindelijk doe je dit met 5 cadeautjes of, wanneer de klas dit kan, met 10 cadeautjes.
Verzamel een heleboel voorwerpen, waarbij je telkens 5 dezelfde zoekt, bijv. 5 kleurpotloden, 5 dieren, 5 blokken..
Tel de voorwerpen eerst met de kinderen. Leg daarna 2 hoepels in de kring en ga hierin splitsen.
Spelletje na afloop: laat knikkers of kralen in een pot vallen. De kinderen hebben de ogen dicht. Hoeveel knikkers heb je horen vallen?

Cadeautjes seriëren
Pak een aantal cadeautjes van verschillende grootte in. Leg ze in de kring. Leg ze met de kinderen op volgorde van bijv. klein naar groot.

Ballonnenreeks
Nodig: ballonnen van verschillende kleuren (je hoeft ze niet op te blazen)
Leg enkele ballonnen op een rij in de kring, bijvoorbeeld rood - blauw - rood. Vraag de kinderen welke ballon nu komt en laat hen de reeks afmaken. Leg daarna een nieuwe reeks, bijvoorbeeld groen - geel - rood - groen. Vraag de kinderen opnieuw de reeks af te maken. Ga zo verder en maak de reeks steeds wat moeilijker.

Webtips 'Feest'

Feest! - Bobo's Leerwereld

De site leerwereld.bobo.nl heeft ook het thema feest. Hier vind je leerzame spelletjes voor o.a. de taal- en rekenontwikkeling. Kinderen kunnen deze spelletjes zelfstandig spelen, maar je kunt ze ook klassikaal op het digibord aanbieden.
Voor deze site heb je wel een licentie en inlogcode nodig.

thema feest kleuters

Feest op school! - Lekker Zingen Producties

Liesbeth van den Berg van Lekker Zingen Producties maakte een cd met feestelijke liedjes. De cd 'Feest op school!' bevat liedjes bij allerlei feesten in het jaar, zoals dierendag, Sinterklaas, Kerst, Oudjaar, carnaval, Pasen en een verjaardag.
De liedjes op deze cd zijn makkelijk te onthouden, gezellig en bieden mogelijkheden tot bewegen. Hiervoor kun je een lesbrief met suggesties bij de liedjes bestellen.
--> Bekijk de cd 'Feest op school!'

Voorleestips




Werkbladen en spellen bij het thema feest

Werkbladen Feest!

Pakket met 18 feestelijke werkbladen.
Deze werkbladen kun je los gebruiken of bundelen tot een boekje.
De download bevat o.a.:
- letterkennis, zoek woorden met de f
- stempelen
- tellen
- auditieve analyse
- visuele discriminatie
- logische volgorde
- seriëren
- cijferkleurplaat

--> Download de werkbladen

werkbladen feest

Feestvlaggetjes - telkaartjes

'Feestvlaggetjes' zijn opdrachtkaartjes, waarmee de kinderen spelenderwijs de kleuren, het leggen van reeksen, het tellen en de getalsymbolen tot 20 oefenen door feestvlaggetjes aan een lijn te hangen. Naast de opdrachtkaartjes bevat het pakket 20 suggesties om met losse vlaggetjes aan de slag te gaan.

--> Bekijk de feestvlaggetjes

Feestvlaggetjes

Kleikaarten - feest!

Oefen het tellen en de getalsymbolen t/m 12 met deze kleikaarten. De kinderen versieren een taart met het op de kleikaart aangegeven aantal kersen, kaarsjes of iets anders. Dit doen ze door versiering te kleien.

--> Download de kleikaarten

Kleikaarten feest

kleikaarten feest

Op feest - dobbelspel

Ayla is jarig en geeft een feestje. Kom je ook? De kinderen gooien met de dobbelsteen en kleuren het aantal rondjes gelijk aan het aantal gegooide ogen. Zo lopen ze naar het feestje toe.

--> Download 'Op feest!'

Feest dobbelspel

Tel en kleur

Doel:
Tellen, getalbeelden op de dobbelsteen, kleuren herkennen, beurtgedrag.

Spelregels:
Het spel 'Tel en kleur' is al geschikt voor de jongste kleuters.
Je speelt het spel met max. 4 kinderen.
Het spel bevat 2 niveaus.
1: Gooi met de dobbelsteen en kleur het aantal vlaggetjes dat je gegooid hebt in. Wie heeft al zijn vlaggetjes het eerst gekleurd?
2: Gooi met de dobbelsteen en gooi met de kleurendobbelsteen. Je kleurt het aantal dat je gegooid hebt in met de kleur die je gegooid hebt, bijv. 5 rode vlaggetjes, 3 blauwe vlaggetjes. Wie heeft alle vlaggetjes het eerst gekleurd?

--> Download tel en kleur - feest

feest kleuters spel

Rol de dobbelsteen

Doel:
Leren tellen, het herkennen van de getallen t/m 12, getalbeelden op de dobbelsteen, beurtgedrag.
Voor dit spel heb ik 2 niveaus gemaakt. Een blad met de getallen 1 t/m 6 en een blad met de getallen 2 t/m 12.

Spelregels:
Speel dit spel met een groepje van ongeveer 4 kinderen.
Print het werkblad voor elk kind uit.
Eén kind gooit met de dobbelsteen/dobbelstenen en kleurt het getal dat gegooid is in op zijn/haar werkblad.
Gooit het kind de volgende beurt hetzelfde getal? Dan gaat de beurt naar de volgende en kun je niks kleuren.
Wie heeft al zijn getallen het eerst ingekleurd?

--> Download Rol de dobbelsteen


Kant-en-klare feestpakketten

Heksenfeest

Maak een echte feestweek van de Kinderboekenweek met dit Heksenfeest! Het pakket bevat materiaal voor het spelen van verschillende heksenspellen, een spannende speurtocht en inleidende brieven voor de kinderen door heks Dreuzeltje.

Het is open dag op de Heksenschool. Iedereen is welkom.
Er wordt getoverd, op bezemstelen gevlogen, er worden drankjes gedronken en op het eind, bij het maken van de heksensoep gaat het helemaal mis!

--> Download het heksenfeest op Kleuteruniversiteit.

Heksenfeest

Uitnodiging Heksenfeest

Brief Heksenfeest

Boekenfeest

Speel tijdens de Kinderboekenweek gezellige spelletjes aan de hand van het mooie prentenboek 'Het Boekenliefje'. Bij alle spelletjes worden boeken gebruikt en staat het verhaal, 'Het Boekenliefje', centraal.
De spelletjes zijn in kleine groepjes, in circuitvorm, te spelen.

--> Download het Boekenfeest op Kleuteruniversiteit.

Boekenfeest

Indianenfeest

Gebruik je liever een kant-en-klaar indianenfeest? Kijk dan eens naar het feestje dat wij maakten voor Kleuteruniversiteit.

Uch uch! Welkom in het Chesmugebergte. Opperopperhoofd Sakima waardeert het zeer dat jullie gekomen zijn naar het jaarlijkse Maska-evenement, waar de indianenstammen uit het Chesmugebergte elkaar ontmoeten. Hier gaan zij de strijd met elkaar aan, met spannende opdrachten. Zo steken ze een kolkende river over, wordt de jacht op de bizons geopend, doen ze een vreugdedans en vangen ze de boze geesten in een dromenvanger. Doen jullie mee?

Strijd met je groep mee in deze stammenstrijd en vier een gezellig indianenfeest!

--> Bekijk het indianenfeest op Kleuteruniversiteit

Indianenfeest

indianenfeest kleuters

Ridderfeest

Vier een feestje op school of thuis met stoere ridders en deftige jonkvrouwen.Ga op ontdekkingstocht door het kasteel en speel spannende spellen in elke kamer.Wanneer je goed oefent, word je tot ridder geslagen.

Het ridderfeest bevat een uitnodiging, vijftien ridderspellen met bijlagen en een diploma voor een geslaagd ridderfeest aan de hand van het boek ‘Ridder Wiebe’ van Ruth Wielockx.

--> Bekijk het Ridderfeest op Kleuteruniversiteit

Ridderfeest

 


Lesbrieven bij feestelijke boeken

Voor uitgeverij de Vier Windstreken schreven Els en ik lesbrieven bij prentenboeken over feest. De lesbrieven bevatten suggesties voor taal, rekenen, knutselen, spelletjes en meer. Je kunt de lesbrieven hieronder per prentenboek bekijken of als één bestand gratis downloaden op de site van de Vier Windstreken.
--> Download de lesbrieven bij de Vier Windstreken

De Smoezels vieren een verjaardag

Smoezels zijn groene wezentjes met een knobbelneus en 3 hoorntjes op hun kop. Ze houden van modder, stank, afval, autobandje gooien en eten graag glas, ijzer, hout en steen. Bijzondere wezentjes dus.

Deze keer maken de Smoezels zich zorgen om hun huisdraak
"Vuurkontje". Hij ligt stil en verdrietig in zijn hok. Om hem op te vrolijken organiseren ze een verjaardagsfeestje. Ze nodigen al zijn drakenvrienden uit.
Het wordt een geweldig feest met muziek, vuurwerk en een leuk spel.
Op het eind mag er zelfs iemand blijven slapen!

--> Download de lesbrief

De smoezels vieren een verjaardag

Een taart voor kleine Beer

Kleine Beer is jarig en Varkentje bakt een chocoladetaart voor hem. In het boek lees je precies hoe dit gaat en wat Varkentje hiervoor nodig heeft. Als de taart klaar is, komt Haas langs. Zo’n lekkere taart moet je eerst proeven. Haas neemt een stuk en later neemt ook Eend, die op bezoek komt, een stuk.
Langzaam raakt de taart op, hoe zou dit aflopen?

--> Download de lesbrief

Taart voor kleine Beer

Lang leve Olifant

In 'Lang leve Olifant' staat Olifant op zijn verjaardag in feestkleren voor de spiegel. Hij schrikt van zijn spiegelbeeld. Voor het eerst ziet hij dat zijn slurf niet recht in het midden hangt en dat hij flaporen heeft.
Ineens heeft hij geen zin meer om feest te vieren. Varken en Bever zijn niet welkom op zijn feest.
Uiteindelijk kan Olifant zich niet blijven verstoppen. Wanneer hij van Varken hoort dat zij het al weten van zijn flaporen en zijn slurf, durft Olifant weer te voorschijn te komen.

--> Download de lesbrief

Lang Leve Olifant

Taart voor iedereen

De thema’s ‘samenwerken’ en ‘delen’ staan centraal in het mooie prentenboek ‘Taart voor iedereen!’.
Op de kaft staat oma Kat. Zij heeft een appeltaart gebakken. Met het gezin Kat eet ze een lekker stuk taart. Er blijf een stukje over. Terwijl de familie Kat een dutje doet, ontdekt oma Muis het stuk taart. Zij deelt dat stuk met de familie Muis, totdat er een kruimeltje overblijft. De muizen doen ook een dutje. Oma Mier vindt het kruimeltje en deelt dat met haar familie. Dan is er niks meer over en besluit oma Kat de volgende dag nog een taart te bakken. Alle families helpen mee: Kat, Muis en Mier.

--> Download de lesbrief

Taart voor iedereen

Meneer Haas en Mevrouw Beer zijn jarig

Meneer Haas is jarig. Mevrouw Beer verheugt zich op het verjaardagspartijtje. Als ze merkt dat meneer Haas zijn verjaardag helemaal niet viert, maar dat hij wel een heleboel cadeautjes krijgt, wordt het haar te veel. Mevrouw Beer wil ook jarig zijn!

--> Download de lesbrief

Meneer Haas en mevrouw Beer zijn jarig

Delen is leuk

Brigitte Weninger en Eve Tharlet

Micha Muis is van plan een geweldig appelfeest te geven nu de appels rijp zijn. Tot hij erachter komt dat Sam Slaapmuis alle appels uit de boom heeft geplukt. En die wil ze met niemand delen!
Net als Micha en zijn vrienden hebben besloten om er dan maar een pannenkoekenfeest van te maken, komt Sam berouwvol de appels terugbrengen. Dat vieren ze natuurlijk met een appelpannenkoekenfeest!

Delen is leuk lesidee

Bij dit prentenboek heb ik samen met juf Els lessuggesties voor de uitgever, De Vier Windstreken, geschreven. Deze suggesties gaan, zoals de titel al doet vermoeden, over delen en over appels. Dit boek past daarom ook goed bij het thema herfst, de tijd waarin de appels geplukt worden. We hebben lesideeën bedacht voor taal, rekenen, natuuronderwijs, beeldende vorming, sociaal- emotionele activiteiten en enkele bewegingsactiviteiten.
De activiteiten zijn ook als compleet pakket met een mooie lay-out te downloaden op de site van De Vier Windstreken. Je moet de ideeën 'bestellen'. Dit is gewoon gratis. Veel plezier!

Thema: herfst, appels, vriendschap, delen
Vakgebieden: taal, rekenen, beeldende vorming, sociaal-emotionele ontwikkeling, natuuronderwijs
Duur: 1 tot meerdere weken
Doelstellingen: ruim genomen, kort omschreven
- rijmen
- tegenstellingen
- auditieve oefeningen
- tellen
- seriëren
- sprongen van 2
- getalbeelden op de dobbelsteen

Aanbieding van het boek

Doelen

  • De kinderen maken kennis met het boek ‘Delen is leuk’.
  • De kinderen breiden hun woordenschat uit.
  • De kinderen luisteren kritisch naar het verhaal en beantwoorden er vragen over.
  • De kinderen ervaren dat het prettig is om te delen.

Benodigd materiaal
- Het boek ‘Delen is leuk’
- Uitnodiging

Vóór het voorlezen
Er ligt een uitnodiging in de klas voor het appelfestijn. Voor wie is deze uitnodiging? Voor de kinderen in de klas? Wat zou een appelfestijn zijn?
We lezen de uitnodiging. Hieruit blijkt dat deze hoort bij het boek ‘Delen is leuk’.

Voorlezen van het boek
De kinderen worden uitgenodigd naar het verhaal ‘Delen is leuk’ te luisteren.

Na het voorlezen
Bespreek het verhaal samen met de kinderen.

  • Voor wie was de uitnodiging bedoeld?
  • Wat hebben Micha en Erik nodig voor het appelfestijn?
  • Waar gaan ze deze appels plukken?
  • Wat zien Micha en Erik als ze in het bos aangekomen zijn?
  • Waar zijn de appels?
  • Wat gaat Sam met de appels doen?
  • Zijn Micha en Erik het daarmee eens?
  • Gaat het appelfestijn nog door?
  • Het wordt een pannenkoekenfeest. Hoe zijn de dieren op dit idee gekomen?
  • Waarom komt Sam terug bij Micha’s huis?
  • Hoeveel dieren helpen mee om het pannenkoekenfeest voor te bereiden?
  • Wat doen zij?
  • Iedereen helpt mee aan de voorbereidingen voor het feest. En Erik?
  • Wat wordt er allemaal gedeeld in het boek.
  • Deel jij wel eens iets?
  • Wat kun je goed delen?

Taal

Namenrijm
Micha Muis deelt zijn geheim met Erik Egel. De andere vrienden, Kasper Kikker en Maarten Merel weten de appelboom niet te vinden.
De schrijfster van het boek bedacht leuke dierennamen door te rijmen met letters.
Laat kinderen bij hun eigen naam een dierennaam verzinnen die met dezelfde letter begint. De kinderen kunnen elkaar vast helpen.

Het bord is te klein
Micha Muis is ontzettend blij en kladdert iets op een stuk karton.
Begin de activiteit met het schrijven van de uitnodiging op een klein stuk karton. Je komt tot de ontdekking dat het niet past. Het karton is te klein? Wat nu?
Zo wordt de tegenstelling ‘groot – klein’ geïntroduceerd.
Bespreek hierna een aantal tegenstellingen die ook in het boek voorkomen:

klein – groot
kort – lang
stevig – slap
omhoog – omlaag
leeg – vol
verdrietig – blij
vrolijk – boos
alleen – samen
zwaar – licht
dichttrekken – openmaken
hard – zacht
rond – hoekig
lekker – vies
eerste – laatste
dun – dik
snel – langzaam
voorzichtig – wild
vriend – vijand
boven – onder
leuk – saai 

Speel een spelletje met de tegenstellingen:
Jij noemt een tegenstelling. Is dit een goede tegenstelling, dan mogen de kinderen gaan staan en doen alsof ze appels plukken. Wanneer de tegenstelling die je noemt niet goed is, blijven de kinderen zitten. Kunnen zij hierna de juiste tegenstelling noemen?

Fruitspelletjes
Kasper Kikker pakt een kan water waar een abrikoos in drijft. ‘Wat is dat?’ vraagt Erik.
Weten de kinderen wat een abrikoos is? Welk fruit komt ook in het boek voor?
Kennen de kinderen andere soorten fruit?

* We spelen het fruitspelletje ‘Reactiewoorden herkennen’:
De kinderen gaan staan wanneer ze het reactiewoord horen.
appel, banaan, peer, appel, druif, abrikoos, appel, appel, bes, ananas, aardbei, appel, kiwi
peer, pruim, appel, banaan, peer, peer, kiwi, pruim, peer, bes, pruim, peer, aardbei, druif

Welk woord hoor je twee keer?
appel – banaan – peer – appel
druif – kiwikiwi - sinaasappel

* We spelen fruitmemory:
Verzamel kaartjes met verschillende soorten fruit erop en speel hier memory mee. Je kunt ook een memoryspelletje met ‘echt’ fruit spelen: zoek wat klein, plastic fruit. Alles twee keer. Stop dit fruit onder plastic bekertjes. De kinderen mogen telkens twee bekertjes omdraaien.
Dit materiaal kun je ook aan de kinderen uitdelen om het volgende spel te spelen. Zoek het kind met hetzelfde fruit.

Hm, wat ruik ik?
Kasper Kikker pakt een kan water waar een abrikoos in drijft. De zoete geur van de abrikoos bereikt de neusgaten van zijn vrienden.
Zoek verschillende dingen bij elkaar die de kinderen mogen ruiken. De kinderen krijgen een blinddoek om en raden wat ze ruiken. Vind je dat dit lekker ruikt? Wat denk je dat het is?
Suggesties: abrikozenjam, pindakaas, afwasmiddel, parfum, kaneel, worst, banaan.

Pannenkoeken bakken
De vrienden hebben alle spullen voor een pannenkoekenfeest. Uiteindelijk wordt dit een appelpannenkoekenfeest.
Bak pannenkoeken met de klas. Bekijk met de kinderen wat je nodig hebt. Je vindt een recept achterin het boek. Leg de juiste ingrediënten in de kring.
Stel tijdens het bakken van de pannenkoeken allerlei vragen die de kinderen aanzetten tot denken, zoals:
- Zoek iets waarmee je kunt schillen.
- Pak een grote en kleine maatbeker: wat is het verschil tussen deze twee maatbekers?
- Wat gebeurt er als je de ingrediënten gaat mixen?
- Wat gebeurt er als je boter in de koekenpan doet?
- Hoe kun je van het beslag een pannenkoek maken?
- We maken nu een appelpannenkoek. Ken je nog meer soorten pannenkoeken?
- Wat kun je op een pannenkoek strooien?

Tips! Laat een groepje kinderen onder begeleiding van een ouder op zoek gaan naar de ingrediënten in de supermarkt.
Vraag een ouder pannenkoeken thuis te bakken.

Woorden en zinnen
Terwijl Micha Muis aan het bakken is, zingt hij:
Delen, delen, maakt iedereen blij!
Als we allemaal delen is er genoeg,
genoeg voor jou en genoeg voor mij.

Schrijf het liedje uit op een vel papier. Gebruik eventueel tussenstreepjes voor de woorden met meerdere lettergrepen.
Kunnen de kinderen tellen uit hoeveel woorden het liedje bestaat? Zien de kinderen een zin staan? Welke zin is het langst? Doe zo enkele oefeningen met woorden en zinnen.

Auditieve oefeningen
Hieronder beschrijven we enkele oefeningen met voorbeelden.

Jij zegt een zin. Een kind legt voor elk woord een blokje in de kring.
Micha pakt een tas.
Erik loopt naar de boom.
Sam plukt een appel.
Kasper pakt een kan water.
Maaike haalt een zak bloem.
Maarten vult een emmer.
De vrienden bakken een pannenkoek.

Woorden klappen / Hoeveel stukjes heeft het woord?
Kasper Kikker
Maaike Mol
Micha Muis
Sam Slaapmuis
Erik Egel
Maarten Merel

feest
abrikoos
vijver
neusgaten
wormen
uitnodiging
emmer
pannenkoek
verrassing
boter
verstopplekje
appelpannenkoekenfeest
kruimeltje
vriendschapspoeder

Welk woord is het langst?
appel – appelfestijn
abrikoos – appel
pan – pannenkoek
pannenkoek – appelpannenkoek
plek – verstopplekje

Rijm maar mee. Wat rijmt er op…
tas
pan
boom
boos
pannenkoek
delen
feest

De d van delen
Delen, delen, maakt iedereen blij!
Als we allemaal delen is er genoeg,
genoeg voor jou en genoeg voor mij.

Stop de d in de lettermuur. Bedenk nog meer woorden met de d van delen. Schrijf de woorden op een kaartje of laat de kinderen een voorwerp van thuis meebrengen.

Activiteit tijdens de werkles:
De kinderen krijgen een werkblad vol appels. Op de appels staan letters. Zoek de letter ‘d’ en kleur deze.


Rekenen

Ronde appels
Micha Muis kijkt omhoog naar de lege takken. Eergisteren zaten alle takken nog vol met grote, ronde appels.
Bied een activiteit met de logiblokken aan. Welke vorm heeft een appel? Zie je deze vorm ook bij de logiblokken? Speel bijvoorbeeld het spel ‘k Heb een vorm in m’n hand.

Geef een logiblok, bijvoorbeeld een vierkant, de kring rond. Eén leerling zit in het midden met de ogen dicht. Zing het liedje:
'k Heb een vierkant in m'n hand
die gaat reizen door het land
is hij hier, is hij daar?
als je 'm ziet dan zeg je 't maar!

Als het liedje afgelopen is, stopt het kind dat het vierkant dan heeft, het vierkant in zijn handen. Alle kinderen doen de handen op elkaar. Het kind dat niet gekeken heeft mag 3 keer raden waar de vorm is.
Daarna begint het spelletje opnieuw met een andere vorm.

Fruitserie
Kasper Kikker pakt een kan water waar een abrikoos in drijft. ‘Wat is dat?’ vraagt Erik.
Weten de kinderen wat een abrikoos is? Welk fruit komt ook in het boek voor?
Kennen de kinderen andere soorten fruit?
Verzamel kaartjes met fruit erop of plastic fruit.
Leg een serie met het fruit, bijv. appel – peer – kers – appel – peer - kers.

Appels tellen
Sam Slaapmuis heeft alle appels van de boom geplukt.  
Teken een grote boom op een vel papier. Leg de boom in de kring. Gebruik voor deze activiteit teldopjes als appels.
Er hangen wat appels in de boom. Hoeveel appels hangen er? Sam Slaapmuis plukt een appel. Hoeveel appels hangen er nu in de boom? Doe zo enkele teloefeningen.
Daarna plukt Sam Slaapmuis meerdere appels tegelijk. Hoeveel appels heeft hij geplukt?

Egelspelletje
Micha Muis vindt Erik Egel opgerold onder een bosje. We spelen een egelspelletje.
Eén kind speelt Erik Egel en ligt als een bolletje, op handen en knieën in de kring. Het kind mag niet kijken. Naast het kind liggen 10 (of 5) wasknijpers. De leerkracht wijst kinderen aan die, om de beurt, heel stil een wasknijper op de rug (op de trui) van het kind mogen plaatsen. Dan mag het egeltje raden hoeveel stekels er op zijn rug zitten. Het egeltje mag kijken hoeveel wasknijpers er nog op de grond liggen.

Variatie om tijdens de werkles te spelen:
Maak egels van karton. Op deze egel staat een getal. De kinderen zetten de juiste hoeveelheid wasknijpers op de egel.

Takjes van klein naar groot
Erik Egel kruipt uit zijn verstopplekje. Zijn stekels zitten vol met takjes.
De kinderen gaan buiten op zoek naar takjes. Geef ze de opdracht dat ze allemaal 1 takje mogen zoeken en mee naar binnen mogen brengen.
Hoeveel takken hebben we nu in de kring?
Wie heeft een grote tak gevonden? Wie een kleine? Wie heeft een dikke tak gevonden en wie een dunne?
We gaan eens kijken wie de langste tak heeft. Hoe kunnen we dat doen?
En wie heeft de kortste tak?
We leggen de takken van alle kinderen op een rij van kort naar lang en/of van dik naar dun.

Pannenkoek verdelen
Micha Muis sprenkelt heel voorzichtig iets wits over de pannenkoek en verdeelt deze vervolgens in 6 even grote stukken.
Maak een pannenkoek van papier. Verdeel deze in 6 stukken. Twee kinderen mogen van deze pannenkoek eten. Hoeveel stukken krijgt ieder? Hoeveel stukken krijgt ieder wanneer je de pannenkoek met drie kinderen deelt? En met zes kinderen?
Verdeel de pannenkoek nu over twee kinderen, maar zo dat ze niet evenveel krijgen. Wie heeft de meeste stukken? Kun je deze 6 stukken nog op een andere manier over deze twee kinderen verdelen?

Kikkersprongen
Kasper Kikker is druk bezig zijn sprongen te oefenen.
Kunnen de kinderen dat ook? De kinderen springen als kikkertjes door de speelzaal. Begin met sprongen van 1. Spring tot 10 en tot 20. Probeer ook eens achteruit te springen en terug te tellen.
Nu gaan we het springen met sprongen van 2 oefenen. De sprongen worden wat groter. Spring weer tot 10 of 20.
We gaan het springen oefenen met de getallenlijn erbij.
Schrijf de getallen (tot 10 of 20) op A4-tjes. Plak de A4tjes in een lange rij achter elkaar op de grond. De kikkertjes gaan in een rij achter elkaar klaarstaan. Ze springen in één keer naar de 2, dan naar 4 etc. De kinderen zien en ervaren zo dat ze telkens één getal overslaan. Dit maakt het maken van sprongen van 2 wat makkelijker.
Tip! Laat de kinderen náást de getallen springen en niet óp de A4-tjes, dan zijn ze zo stuk. In plaats van A4-tjes kun je natuurlijk ook gewoon getalkaartjes gebruiken
Een spelletje ter afsluiting: haal de oneven getallen weg, zodat alleen 2, 4, 6, 8, 10 etc. te zien zijn. De kinderen doen de ogen dicht. Draai nu één van de even getallen om. Welk getal is omgedraaid?

6 In de cijfermuur
Zes vrienden zijn bezig met de voorbereidingen voor het appelpannenkoekenfestijn.
Bied het getal 6 aan in de kring. Suggestie: Leg 6 appels neer. Hoeveel appels liggen er? Kunnen de kinderen in de klas 6 voorwerpen vinden? Deze worden in de kring verzameld. Misschien zien de kinderen het cijfer 6 ook ergens staan (bijvoorbeeld op de klok of een dobbelsteen). Maak hier eventueel een foto van.

Op naar de appelboom
Micha Muis en Erik Egel lopen het bos in, op zoek naar de appelboom.
Leg met ronde vouwblaadjes een pad in de kring. Dit pad leidt naar de appelboom. Micha Muis en Erik Egel staan aan het begin van het pad. Gebruik voor Micha en Erik knuffels of de afbeeldingen uit het boek.
Om de beurt gooien de kinderen met de dobbelsteen. Micha en Erik mogen net zoveel stappen zetten als het aantal dat gegooid wordt. Kunnen de kinderen Micha en Erik naar de appelboom brengen?

Op naar de appelboom - werkles
Micha Muis en Erik Egel lopen het bos in, op zoek naar de appelboom.
Print het werkblad uit. De kinderen gooien met de dobbelsteen en kleuren de weg naar de appelboom. Dit spel kan zowel individueel als met een klein groepje gespeeld worden.


Kleikaart – de appelboom
Micha Muis vraagt Erik Egel om mee appels te gaan plukken.
Print de kleikaart, bijlage 3, uit. Lamineer hem. Schrijf met een whiteboard marker een cijfer in het lege hokje. Dit aantal appels moeten de kinderen in de boom hangen. Gebruik rode klei wanneer je deze hebt.


Bewegen

Kikkersprongen
Boos hinkt Micha Muis bij Sam Slaapmuis weg.
Erik rent naar Maaike toe. Samen lopen ze naar de vijver. Daar is Kasper Kikker bezig met het oefenen van zijn sprongen.
De dieren in het boek rennen, hinkelen, springen en lopen. Oefen deze bewegingen met de kinderen in de speelzaal. De kinderen gaan aan één kant van de zaal staan en doen één van de dieren met de bijbehorende beweging na.

Egeltikkertje
Erik Egel heeft zich verstopt. Hij ligt opgerold onder een bosje.
Eén van de kinderen is Erik Egel. Het egeltje ligt opgerold op een mat in de speelzaal. De andere kinderen lopen langzaam op de egel af. Als ze bij de mat aangekomen zijn, roepen ze: ‘Egel, kom tevoorschijn!’. Als Erik Egel zin heeft om tevoorschijn te komen, staat hij op en probeert de kinderen te tikken. De kinderen rennen naar de andere kant van de speelzaal, waar ze achter een lijn vrij zijn en even wachten.

Verstoppertje
Erik Egel heeft zich verstopt.
Kunnen de kinderen zich net zo goed verstoppen als Erik Egel?
Zet enkele toestellen in de speelzaal waar de kinderen zich achter kunnen verstoppen of speel het spel buiten.
Eén kind telt langzaam tot 10. De andere kinderen verstoppen zich.

Natuuronderwijs


De appel
De vrienden uit het boek geven een appelpannenkoekenfestijn.
Bekijk met de kinderen hoe een appel eruit ziet. Welke vorm heeft een appel? Waar komen appels vandaan? Waar groeit een appel aan? Hoe voelt de schil? Hoe zou de appel er van binnen uit zien? Hoe heet het gedeelte van de appel waar de pitjes in zitten?
Snijd de appel open en bekijk de binnenkant. Snijd de appel in stukjes en proef allemaal een stukje.

De abrikoos
Kasper Kikker pakt een kan water waar een abrikoos in drijft.
Bekijk met de kinderen hoe een abrikoos eruit ziet. Welke vorm heeft een abrikoos? Waar komen abrikozen vandaan? Waar groeit een abrikoos aan? Hoe voelt de schil? Hoe zou de abrikoos er van binnen uit zien? Snijd de abrikoos open en bekijk de binnenkant. Snijd de abrikoos in stukjes en proef allemaal een stukje.

Beeldende activiteiten

Appelschilderij
Teken een appel met zwart wascokrijt. Verf de appels vervolgens met rode ecoline of waterverf. Hetzelfde kun je doen met een appelboom in het bos.

Een appel met pitjes
Verzamel tijdens het fruit eten een aantal keer pitjes van de appels die kinderen bij zich hebben.
Teken een appel op een stevig vel rood papier. De kinderen prikken de appel uit. Teken een cirkel op de plaats van het klokhuis. De kinderen prikken deze cirkel ook uit. Leg enkele pitjes in de cirkel en plak de cirkel met boeklon (doorzichtig plakfolie) of plakband dicht. Klaar is je appel met pitjes.

Een appel borduren
Teken een appel op een stevig vel papier. Zet om de centimeter een stip. De kinderen prikken op de stippen. Daarna borduren ze de appel met rood garen.

Appeltjes in de boom
Teken een grote boom op een vel papier. Verf of kleur de boom.
Stempel vervolgens met je vingertop een heleboel appeltjes in de boom.

Erik Egel
Teken een grote egel, zonder stekels, op een vel papier. De kinderen knippen stekels van bruine stroken papier en plakken deze op Erik Egel.

Pannenkoeken versieren
Teken een pannenkoek op een bord. De kinderen versieren de pannenkoek en tekenen het bestek bij het bord.

Sociaal-emotionele ontwikkeling


Delen is leuk
Micha Muis organiseert een appelfestijn. Om dit feest te doen slagen brengen alle vrienden iets mee. Ze willen alles met iedereen delen.
Houd een kringgesprek over delen. Wat is delen? Wat deel je graag? Vind jij delen makkelijk? Is het fijn om te delen? Wat vind je moeilijk om te delen? Hoe voelt het als je iets deelt met een ander? Hoe voelt het als er niet gedeeld wordt? Wat deel jij thuis wel eens? Wat deel je op school?

Geheimen
Micha Muis vertelt Erik Egel zijn geheim. Erik hoort nu waar de appelboom staat. Micha is niet bang dat Erik zijn geheim doorvertelt, want vrienden delen geheimen.
Houd een kringgesprek over geheimen. Wat is een geheim? Heb je zelf een geheim? Kun jij een geheim goed bewaren? Welke dingen zouden geheim kunnen zijn? Mag je geheimen doorvertellen? Waarom wel of niet? Hoe voelt het om een geheim te hebben? Met wie zou jij een geheim wel willen delen? Wat voor gevoel krijg je als iemand achter jouw geheim komt?

Afsluiting

Pannenkoekenfeest
Micha Muis bakt een enorme pannenkoek. Hij sprenkelt er vriendschapspoeder overheen, dan smaakt de pannenkoek nog lekkerder. De vrienden genieten van de appelpannenkoek. Ze eten alles op tot het laatste kruimeltje.
Als afsluiting van dit boek of thema is het leuk om een pannenkoekenfeestje voor de klas te organiseren. Maak het beslag samen met de kinderen. Een recept voor een lekkere, dikke appelpannenkoek vind je achter in het boek.
Vraag een ouder te helpen bij het bakken van de pannenkoeken. Versier de pannenkoeken en smullen maar!

Nog 100 nachtjes slapen

Milja Praagman

In 'Nog 100 nachtjes slapen' kan Dorus niet wachten tot ze jarig is, dus maakt ze zelf een feestje. Haar moeder heeft gezegd dat ze lekker mag gaan knippen, dus knipt ze mooie lapjes: uit het tafelkleed, uit de jurk aan de waslijn, door de hele stad…

nog 100 nachtjes slapen

Thema: feest, tellen, kleur en vorm
Vakgebieden: rekenen, taal, muziek, beeldende vorming
Doelstellingen: ruim genomen, kort omschreven
- tellen
- patronen herkennen en zelf kunnen leggen
- kritisch luisteren
- ontwikkelen van ritmegevoel

Digitaal prentenboek

 
Nog 100 nachtjes slapen op YouTube, voorgelezen door Mariska van Dijk.

--> Klik hier voor het prentenboek ingesproken door Lianne Bonte.

Taal

Het verhaal navertellen
Lees het verhaal eerst een (paar) keer voor. Daarna laat je de kinderen het verhaal (aan de hand van de platen) navertellen.
Kopieer enkele prenten en leg deze in de kring. Kunnen de kinderen de prenten op de juiste volgorde leggen en er een verhaaltje bij vertellen?

Versjes

Biggetje big knipt een slinger
Biggetje big pakt een schaar
knippen, knippen, knippen maar
driehoek, cirkel, paars en groen
wat kan je daar mee doen?
als alle stofjes geknipt zijn
legt biggetje big ze op een lijn
hé, een slinger, o dat is wel wat
maar in zijn broek zit nu een gat
Biggetje big, hoe moet dat nou?
straks krijg je blauwe billen van de kou!
Door juf Anke

Knipperdeknip
Knip, knip, knipperdeknip
hier een streepje, daar een stip
ik knip en knip de hele dag
tot ik mijn verjaardag vieren mag.
Door juf Anke

Rekenen

Patronen leggen met vlaggetjes
Voorbereiding: maak enkele (papieren) vlaggetjes in verschillende kleuren of met verschillende patronen. Voor nog meer variatie in de activiteit maak je deze vlaggetjes ook verschillend in grootte.

Dorus wil jarig zijn! Maar wat duurt het nog lang. Daarom gaat ze maar knippen. Ze knipt een mooie vlaggetjeslijn!
Leg de vlaggetjes in de kring. Hoe zien de vlaggetjes eruit? Welke kleuren of patronen hebben ze? Welk vlaggetje is het grootst? En welke is het kleinst? Leg de vlaggetjes op volgorde van groot naar klein en leg patronen zoals stippen, strepen, vierkantjes, stippen, strepen.... of groen, blauw, geel, groen, blauw... welke kleur komt nu? 

Vlaggetjesrace - tellen, getalbeelden op de dobbelsteen, meer / minder
Je hebt nodig: vlaggetjes (knip vlaggetjes uit kartonnen stroken), een grote dobbelsteen, handpoppen
lesidee feest
Leg de vlaggetjes zichtbaar in de kring, in een doorzichtig bakje op gewoon op de grond.
Neem een handpop die (bijna) jarig is. Bij mij was dat Dorus, uit 'Nog 100 nachtjes slapen'. Dorus vertelde aan de kinderen dat ze niet kan wachten tot ze jarig is. Daarom wil ze graag een feestspelletje spelen! Ze kent een heel leuk spelletje en dat is 'vlaggetjesrace'. Bij de vlaggetjesrace gaat het erom wie de meeste vlaggetjes verzamelt. Je oefent tellen en het kijken op de dobbelsteen en je leert wat meer en minder is.
Dorus kan dit spelletje niet alleen spelen. Ze zoekt er een vriendje bij. Bij ons was dat de teltijger (behorend bij de Werkmap Gecijferd bewustzijn).
Leg Dorus en de teltijger op de grond. Om de beurt mag een kind met de dobbelsteen gooien. Eerst voor Dorus, later voor teltijger. Bekijk wat het kind gegooid heeft en leg dat aantal vlaggetjes bij de handpop. Ga door zolang je de betrokkenheid van de kinderen hebt. Wie wint de race?
Bij mij in de klas telde de teltijger zijn vlaggetjes regelmatig na en dan telde hij er behoorlijk naast, wat natuurlijk veel reacties van de kinderen opriep! Ook vroeg Dorus vaak, 'sta ik voor?' 'Hoeveel moet ik nu gooien om voor teltijger te staan?' 'Hoeveel sta ik voor? 'Hoeveel sta ik acher?' '' Hoeveel vlaggetjes heb ik al?' 'Wie heeft er de meeste?'
Stel allerlei vragen die uitlokken tot nadenken, tellen en redeneren.
Bekijk ook eens hoe de vlaggetjes neergelegd zijn. Kunnen we zo snel en makkelijk zien wie er de meetse heeft? Hoe kun je de vlaggetjes zo leggen dat je dat meteen ziet? (in een lange rij)

De logiblokken als cadeautjes - kleuren, vormen, tellen, kritisch luisteren
Je hebt nodig: logiblokken, vingerpoppetje van Dorus of groepsknuffel

Leg de logiblokken in de kring. De logiblokken zijn vandaag cadeautjes! Cadeautjes voor Dorus of de groepsknuffel die jarig is.
Geef de kinderen opdrachten, zoals: geef Dorus een geel, vierkant cadeautje. Breng een blauw cadeautje, breng Dorus een rechthoekig, dun, rood cadeautje, breng Dorus 3 cadeautjes waarvan er 2 dezelfde kleur hebben, geef een blauw, dun cadeau en een rood, vierkant cadeau, breng 3 cadeautjes in verschillende kleuren etc.
Leg alle cadeautjes die Dorus krijgt bij elkaar. Hoeveel cadeautjes heeft Dorus al gekregen? Hoeveel cadeautjes moet ze nog krijgen om er bijv. 10 te hebben?
Hoeveel rode cadeautjes zie je? Hoeveel gele? Hoeveel vierkante?
Stel allerlei vragen, tel, vergelijk en orden.

100 nachtjes
100, dat is veel! Maar hoeveel nu precies? Zijn er al kinderen die tot 100 kunnen tellen? Kijk samen hoe ver je komt.

Hoeveel jaar ben jij - versje
Versje “Hoeveel jaar ben jij”? 
Hoeveel jaar ben jij?
Steek je vingers op
en nu tellen wij
tellen wij hardop
Eén, twee, drie, vier, (vijf), (zes)

Het versje wordt opgezegd. Hierna mag één kind vertellen hoe oud het is en het juiste aantal vingers opsteken. De kinderen steken daarna ook dat aantal vingers op en tellen hardop.
Allerlei variaties van het opzeggen van de telrij naar aanleiding van de leeftijd van de kinderen. Bijvoorbeeld:
- de één hard, de twee zacht, de drie hard, enz.
- de leerkracht zegt één, de kinderen zeggen twee, de leerkracht zegt drie enz.
- jongens en meisjes noemen om de beurt een getal

Activiteiten met de leeftijd van de kinderen:
- ga staan als je vier jaar bent
- hoeveel kinderen zijn vier jaar? enz. 

Laat zien hoeveel jaar je bent!
Alle kinderen krijgen de opdracht in de klas iets te zoeken wat laat zien hoe oud ze zijn. Ze mogen niks opschrijven!
De kinderen zullen met dingen komen zoals:
5 voorwerpen
6 stippen op een dobbelsteen
het getal 6 op je trui
5 blokken uit de bouwhoek
het getal 5 aan de cijfermuur enz.
Daarna kun je met deze getallen een activiteit doen, zoals vergelijken op welke manieren je een hoeveelheid aan kunt geven (aantal, cijfer).

Muziek

Knippen met mijn schaar
Op de wijs van: Kortjakje
Knippen doe ik met mijn schaar
een knipje hier, een knipje daar
alles wat ik knippen kan
pakt mijn schaar en smult ervan
een stofje hier en een stofje daar
o wat mooi, ja ik ben klaar!
Door juf Anke

Pak je schaar
Klik hier voor de tekst en muzieknotatie. Klik hier voor een werkblad bij dit liedje.

Kniplied
Klik hier voor de tekst en muzieknotatie

De slinger
Van Liesbeth van den Berg-Hermsen van kinderboekenmuziek.nl heb ik het volgende lied gekregen om op mijn site te zetten. Bezoek haar site voor meer liedjes.
Klik voor de muzieknoten en het muziekbestand

Ik knip een mooie driehoek
zeg knip je met mij mee
ik knip en knip en knip
van knippen word ik blij
wat is hij mooi geworden
ik hang het aan een touw
het wordt een mooie slinger
kom kijken, kom maar gauw!

Ik knip een mooie cirkel
zeg knip je met mij mee
ik knip en knip en knip
van knippen word ik blij
wat is hij mooi geworden
ik hang het aan een touw
het wordt een mooie slinger
kom kijken, kom maar gauw!

Ik knip een heel mooi vierkant
zeg knip je met mij mee
ik knip en knip en knip
van knippen word ik blij
wat is hij mooi geworden
ik hang het aan een touw
het wordt een mooie slinger
kom kijken, kom maar gauw!

Beeldende vorming

Een boekje maken
De oudste kleuters in mijn klas vinden het erg leuk om zelf boekjes te maken. Eén leerling heeft het boek 'Nog 100 nachtjes' uit zichzelf helemaal nagetekend!


Slingers maken
Maak zelf leuke verjaardagsslingers. Een slinger van driehoekjes, net als Dorus deed of, nog leuker, laat elk kind een driehoek van papier met stofjes beplakken en maak hier een slinger van die je in de klas ophangt.
Je kunt ook andere slingers maken, bijv. een slinger van stroken papier. Elke strook buig je tot een ring en zo plak je alle ringen in elkaar tot je een lange slinger hebt.

Een slinger van krantenpapier
Op http://www.artprojectsforkids.org zag ik dit leuke idee:

Op deze manier kun je ook een leuke verjaardagsslinger maken!
Je schildert krantenpapier met verschillende kleuren waterverf en knipt hier driehoeken uit (of je knipt de driehoeken eerst uit en schildert ze dan). De driehoeken plak je als slinger op een gekleurd vel papier of op een vel papier wat je ook eerst met waterverf beschilderd hebt.
Omlijn de driehoeken als je klaar bent met een zwarte stift voor een extra knallend effect.

Slingers vouwen
Vouw een vlieger. Vouw de korte punt naar binnen en plak deze vast. Nu heb je een driehoek (zie ook de foto van de verjaardagsmuts hieronder). Versier de driehoek.
Niet alle driehoeken aan een touw en klaar is je slinger.

Verjaardagsmuts vouwen
Vouw een muts van een vlieger en laat de kinderen de muts en het gezichtje eronder versieren.

Verjaardagstaart
Maak een taart van stroken. De kinderen moeten zelf goed meten en knippen. Versier de taart met plakfiguren (in patronen).


Werkbladen

Visuele waarneming
Uit welk kledingstuk is het stofje geknipt? Trek een lijn.

--> Download het werkblad

Werkbladen 'Nog 100 nachtjes'


Gemaakt door Marian van den Boomen

--> Download de werkbladen (powerpoint bestand)

Tel en kleur - feest

Doel:
Tellen, getalbeelden op de dobbelsteen, kleuren herkennen, beurtgedrag.

Spelregels:
Het spel 'Tel en kleur' is al geschikt voor de jongste kleuters.
Je speelt het spel met max. 4 kinderen.
Het spel bevat 2 niveaus.
1: Gooi met de dobbelsteen en kleur het aantal vlaggetjes dat je gegooid hebt in. Wie heeft al zijn vlaggetjes het eerst gekleurd?
2: Gooi met de dobbelsteen en gooi met de kleurendobbelsteen. Je kleurt het aantal dat je gegooid hebt in met de kleur die je gegooid hebt, bijv. 5 rode vlaggetjes, 3 blauwe vlaggetjes. Wie heeft alle vlaggetjes het eerst gekleurd?

--> Download tel en kleur - feest

feest kleuters spel

Kleurplaat

Op de website van uitgever Leopold staat een leuke kleurplaat van Dorus, het meisje uit 'Nog 100 nachtjes slapen'.
Klik hier voor de kleurplaat.

100 nachtjes kleurplaat

Kikker en een heel bijzondere dag

Max Velthuijs

Kikker zat aan het ontbijt. Dit wordt een bijzondere dag, dacht hij opgewekt. Haas had het gisteren nog gezegd. Maar wat er zo bijzonder aan was, dat wist Kikker niet. Hij vroeg het aan zijn vriendjes. 'Vrijdag, geloof ik ', zei eend. 'Wasdag', zei varkentje. Maar dát bedoelde Haas niet...

Thema: feest
Vakgebieden: rekenen, taal, dans, drama, muziek, beeldende vorming, bewegingsonderwijs
Presentatievorm: Kikkerfeest
Duur: 1 tot meerdere weken
Doelstellingen: ruim genomen, kort omschreven
- tijdsbesef en tijdsbeleving
- meten en wegen
- ordenen
- beginnende geletterdheid
- gevoelens en ervaringen uitdrukken m.b.v. dans, muziek en drama
- ritme

Presentatie
Kikker en een heel bijzondere dag wordt uitgewerkt tot een heus Kikkerfeest! Dit feest kunt u zo groot of klein maken als u zelf wilt. Een feestje met de klas, een feest met ouders of grootouders, een feestje met alle kleutergroepen of de verjaardag van de leerkrachten. Het is ook mogelijk om het project te volgen en geen afsluitende activiteit te doen. Dit maakt het natuurlijk wel wat minder leuk.

Boekaanbieding
Kikker komt de klas binnen (pop, handpop, vingerpoppetje, afbeelding). Hij maakt zich zorgen. Welke dag is het toch vandaag? Haas heeft gezegd dat het een bijzondere dag zou zijn, maar kikker weet niet waarom. Weten de kinderen wat voor dag het vandaag is?
Vervolgens wordt het boek voorgelezen.
Daarna kunt u een keuze maken uit de onderstaande activiteiten voor het vervolg van het project.

Rekenen

Dagen van de week - kring
Kikker vraagt aan eend welke dag het is. Eend weet het niet zeker. Is het vrijdag? Is het woensdag? Weten de kinderen welke dag het vandaag is? En welke dag was het gisteren? Welke dag is het morgen? Wie kan de dagen van de week opnoemen?
Zing samen een liedje of zeg een versje op over de dagen van de week.

Toetjesweek - versje
Bert Beer heeft soms een toetjesweek
want hij houdt erg van zoet
dus weet je wat die bruine beer
elk jaar een weekje doet?

Dan eet hij maandag ijsjes
op dinsdag chocola
op woensdag eet hij slagroom
op donderdag wat vla

Op vrijdag stopt hij dan nog
zeven taartjes in zijn maag
op zaterdag wat honing
want dat lusten beter graag

Maar zondag wil hij - vaste prik
geen zoete toetjes meer
dan ligt hij kreunend in zijn bed:
zijn héle buik doet zeer!

Dagen van de week - liedje
Luister goed, ik heb een vraag
wat voor dag is het vandaag
is het maandag, dinsdag, woensdag
is het donderdag, vrijdag, zaterdag
of zondag
wie heeft er een idee?
Uit: Schatkist (oud)

Weekwijzer - creatief, in groepjes
Voorbereiding: voor elk kind een ronde cirkel, verdeeld in zeven vlakken. Plaatjes die passen bij de dagen van de week, bijv. dezelfde plaatjes als in de klas gebruikt worden voor de dagen van de week. 

De kinderen prikken of knippen de cirkel uit. In het midden van de cirkel komt een splitpen met wijzertje eraan. Dat wijzertje wijst de dag van vandaag aan. De 7 vlakken worden ingekleurd en op elke dag wordt een bijpassend plaatje geplakt.

Vlaggetjes ordenen - kring
Voorbereiding: maak enkele (papieren) vlaggetjes in de kleuren rood, geel, blauw en groen. Eventueel van verschillende grootte.

Kikker ziet het al helemaal voor zich. Een feest met vlaggetjes! Rode, gele, blauwe en groene. Leg een aantal vlaggetjes in de kring. Welke kleuren hebben de vlaggetjes? Welk vlaggetje is het grootst? En welke is het kleinst? Leg de vlaggetjes op volgorde van groot naar klein en leg patronen zoals rood - geel - rood - geel, groen, blauw, geel, groen, blauw... welke kleur komt nu? 

Taart bakken - kleine groepjes of kring
Bak een taart of cake met de klas! Maak alles zelf, zodat de kinderen veel kunnen meten en wegen. Sta bij elke handeling een tijdje stil. Wat moeten we doen? Wat hebben we daarvoor nodig? Hoeveel hebben we nodig?
Hoe lang moet de taart bakken? Hoeveel stukken moeten we eruit snijden, zodat iedereen wat krijgt? Hoe doen we dat? etc.
Als je deze activiteit met kleine groepjes uit wilt voeren, kun je ook ouders vragen om te komen helpen. Dan worden er meerdere (kleine) taarten of cakes gebakken. Het is ook leuk om dan mini-cakejes/ muffins te bakken.

Dagritme - kleine groep
Voorbereiding: zorg voor plaatjes die een dagritme weergeven, bijv. opstaan, aankleden, eten, naar school. Nacht, ochtend, middag, avond.
De kinderen knippen de plaatjes uit en leggen ze op de juiste volgorde. Dan plakken ze de plaatjes op een strook gekleurd papier.

Logische volgorde - tweetallen  
Kopieer enkele platen uit het prentenboek. Lamineer ze of plak ze op stevig karton. De kinderen mogen de platen, eventueel met behulp van een cd waarop het verhaal ingesproken is, op de juiste volgorde leggen.

Zandtaartjes bakken - tweetallen
De kinderen mogen in de zandtafel of buiten in de zandbak allerlei zandtaartjes bakken. Want bij een feest hoort taart!
Zorg voor wat versiering voor op de taartjes, zoals kralen, schelpen, glasstenen.

Taal

De verteltafel - tweetallen
Maak met de klas een tafel met daarop kikker, eend, varkentje, haas en rat. Hier kun je vingerpoppetjes van kopen, maar je kunt ze ook zoeken op internet en uitprinten of zelf maken.
Maak het huis van kikker en kleed de tafel aan met wat bomen en gras. Kinderen kunnen hier het verhaal in tweetallen naspelen. 

De leeshoek - tweetallen
Maak een gezellig leeshoekje, waarin de kinderen het boek nog eens kunnen bekijken. Zet er eventueel een cd speler bij met cd waarop het boek is ingesproken.

Uitnodigingen maken - kring, kleine groepjes
Houd een kringgesprek over uitnodigingen. Wat is een uitnodiging? Wanneer krijg je een uitnodiging? Wat moet er op een uitnodiging staan?
Wat zou er op de brief die bij Haas op de deur hing gestaan hebben?
De kinderen gaan in een klein groepje een uitnodiging maken. Dit kan op verschillende manieren.
- een uitnodiging die al geschreven is versieren en een mooie voorkant maken
- woorden nastempelen die nog ontbreken in de uitnodiging
- zelf, naar eigen fantasie, een uitnodiging maken
De uitnodigingen kunnen gebruikt worden voor de afsluiting van het project, het kikkerfeest. Zorg er dan voor dat het mooie, duidelijke uitnodigingen worden en heb van tevoren bedacht voor wie de uitnodigingen zijn.

Beeldende vorming

Tekening van kikker
De kinderen tekenen kikker met wasco. Zet het prentenboek in de buurt van de tafel, zodat de kinderen hier inspiratie uit op kunnen doen.
Als kikker getekend en ingekleurd is, kun je met ecoline gras en lucht of water maken.


Tekening van de verjaardag van Kikker

Mijn bijzondere dag
Wat was voor de kinderen een bijzondere dag? Was dat ook hun verjaardag of een andere leuke dag? De kinderen maken een tekening van hun bijzondere dag. Schrijf erbij wat er op de tekening te zien is.

Feestversiering
Voor de afsluiting van dit project, het kikkerfeest, hebben we feestversiering nodig! De kinderen maken vlaggetjes en slingers van ringetjes. Je kunt de kinderen de opdracht geven dat er een patroon in de versiering moet zitten. Bijv. vlaggetjes die om en om rood, geel, blauw en groen zijn.

Instrumenten maken
Bij een feest hoort muziek! We maken onze eigen muziekinstrumenten, zoals een schudkokertje van een wc-rol met macaroni erin. De kinderen maken het instrument en verven/versieren het. De instrumenten hebben we nodig voor het kikkerfeest ter afsluiting van dit project. 

Bloemen
Bij een feest horen bloemen. Gezellige bloemen om op tafel te zetten. De kinderen maken papieren bloemen vast aan een satéprikker of rietje die in vazen op tafel gezet kunnen worden.

Mijn ontbijt
Kikker zit aan het ontbijt. Vandaag wordt een heel bijzondere dag...
Wat heb jij vanmorgen gegeten? Teken dat op een boterham van papier. Of zoek plaatjes in tijdschriften van dingen die je kunt eten en plak ze op een boterham van papier.

Muziek

De kikkertjes - kring
Zing onderstaand liedje een keer voor. Vervolgens mogen de kinderen meezingen. Welk stukje vinden de kinderen makkelijk? Laat ze dat stukje meezingen. Zelf zing je het liedje weer helemaal.
Daarna wordt het liedje weer gezongen en kunnen de kinderen misschien weer wat meer meezingen.
Nu mogen de kinderen telkens bij kwek, kwek, kwek 3 keer in hun handen klappen. Geef enkele kinderen een instrument of klankstaaf, zodat zij op kwek, kwek, kwek muziek kunnen maken.
Het klappen kan afgewisseld worden met stampen en op de knieën slaan.
Probeer ook eens of de kinderen kwek, kwek, kwek in hun hoofd kunnen zingen. Op dat moment is het dus stil in de klas en je hoort alleen telkens 'o'.
Kunnen de jongens en meisjes ook om de beurt o kwek, kwek, kwek zingen?



Kikker is jarig - liedje
O, wat zijn wij nu toch blij
kikker is jarig, kikker is jarig
o wat zijn wij nu toch blij
kikker is jarig en
dat vieren wij!

Kikkerfeest - muziek maken
De kinderen hebben als beeldende activiteit hun eigen muziek instrument kunnen maken. Tijdens dit liedje mogen de kinderen muziek maken met hun instrument.

2 Violen en een trommel en een fluit
want Kikker die is jarig
en de vlaggen hangen uit.
Ei, ei, ei
en we zijn zo blij
want Kikker die is jarig
en dat vieren wij!

Drama

Het verhaal naspelen - kring
Zorg ervoor dat het verhaal eerst meerdere keren voorgelezen is.
Speel het verhaal in de kring na. Enkele kinderen krijgen een rol, de andere kinderen kijken en luisteren. Daarna wordt er gewisseld. 

Dans

Volksdans
Op een feest wordt vaak gedanst. Het is leuk om de kinderen tijdens dit project kennis te laten maken met dansen uit andere landen. Zoek volksdansmuziek (bijv. op internet) en dans hier met de kinderen op.
Het is leuk om de volksdans in een grote kring, met de handen vast, te dansen. Hierbij kun je dan rondlopen, naar binnen en buiten lopen, met de armen ronde bewegingen maken, de voeten omhoog gooien etc.

Indische waterlelies
Zoek de muziek van de Indische waterlelies - Efteling. Op Youtube is hij sowieso te vinden.
Verdeel de klas in 2 groepen. Eén groep kinderen mag kikker zijn. De kikkers springen, op de maat van de muziek, door de speelzaal.
De andere groep kinderen is waterlelie. De waterlelies geven elkaar een hand en dansen door de zaal. De waterlelies proberen van een lange sliert een kring te maken. De kikker springen de kring in. Aan het eind van het lied vormen de lelies een kring waar alle kikkers inzitten. Dan wordt er van rol gewisseld.

Spiegeldans
De kinderen hebben allemaal een sjaaltje, doekje of stuk crepepapier vast waar ze makkelijk mee in het rond kunnen zwaaien.
De kinderen gaan in tweetallen tegenover elkaar staan. Eén kind gaat met het doekje bewegingen voordoen. Het andere kind doet ze na. Dit gebeurt op de muziek van bijv. de Indische waterlelies.

Bewegingsonderwijs

Kikkergym
Kikkers kunnen goed springen! Dat gaan wij ook eens oefenen tijdens de kikkergym! Begin met een warming-up. Laat de kinderen als kikker naar de overkant van de zaal springen. Laat ze daarna als eend waggelen, als varkentje op handen en voeten lopen en als rat, muisstil door de zaal lopen.

Dan gaan de kinderen in 4 groepjes aan de slag. Elk groepje doet een activiteit en na max. 10 min. wordt er gewisseld, zodat alle groepjes alle activiteiten doen.

1. Kikkersprongen over de bank.
Zet een paar banken achter elkaar neer. De kinderen plaatsen hun handen op de bank en maken een wendsprong over de bank heen. 
Makkelijke variant: niet in één keer over de bank springen, maar op de bank springen en er weer af springen.

2. Springen vanaf het wandrek.
De kinderen klimmen omhoog in het wandrek en springen naar beneden op een mat. Hang een lint in het wandrek tot waar de kinderen mogen klimmen.

3. Kikkertikkertje
Er liggen enkele hoepels in de hoek waar dit spel gespeeld wordt. Dit zijn de leliebladen. Hier kunnen de kikkers op uitrusten. Maar.. als ze van het ene lelieblad naar het andere springen, kunnen ze getikt worden door de tikker. Ofwel, in de hoepels ben je vrij, daarbuiten kun je getikt worden.
Word je getikt, dan word jij de tikker.

4. Kikkersprongen
Leg een aantal matten een stukje uit elkaar neer. De kinderen springen van mat naar mat. Uiteindelijk komen ze bij de lange mat. Hierop mogen ze kikkerkunsten maken.

Afsluiting van de gymles: De kinderen zitten in de kring. In het midden van de kring ligt een bal. Eén kind is de kikker en loopt om de kring heen. Een ander kind wordt als jager aangewezen, zonder dat de kikker weet wie. De kikker moet de bal die in de kring ligt proberen te pakken.
Wanneer de kikker zich in de kring begeeft, mag de jager de kikker gaan tikken. Als de kikker weer uit de kring is, is hij weer vrij. Lukt het de kikker om ongetikt de bal te pakken?

Afsluiting van het project - Kikkerfeest

Voor het feest zijn nodig:
- de uitnodigingen die de kinderen gemaakt hebben. Deel de uitnodingen uit aan degenen die naar het kikkerfeest mogen komen, bijv. ouders, grootouders, kinderen uit een andere kleutergroep of de kinderen van de klas zelf.
- versiering. De klas wordt versierd met de versieringen die de kinderen gemaakt hebben. Vlaggetjes, slingers, bloemen.
- instrumenten. De kinderen hebben allemaal een instrument gemaakt. Dit instrument gebruiken we tijdens het feest.

Activiteiten die tijdens het feest gedaan kunnen worden:

* taart of cake bakken of een stuk cake of eierkoek versieren met slagroom, smarties, dropveter etc.
* een dansje laten zien aan degenen die op het feest uitgenodigd zijn (zie boven bij dans).
* een liedje zingen en muziek maken met de instrumenten.
* feestspelletjes doen, zoals dropveter eten zonder handen, ballon trappen, peperkoek happen, spijkerpoepen, sjoelen





facebook juf Anke