lesidee kleuters juf Anke


Over Juf Anke

Sinds 2005 deel ik lesmateriaal op mijn site jufanke.nl. Ik wil anderen hiermee inspireren en enthousiasmeren. Daarnaast schrijf ik, samen met Els, voor Kleuteruniversiteit, Praxisbulletin, De Vier Windstreken en Lemniscaat. In 2017 is ons eerste eigen boek verschenen: Spelen met prentenboeken!



Invallen op de basisschool

Hoe overleef ik.... mijn dag als invaller?!

's Morgens gaat de telefoon... er staat je een dagje invallen te wachten. O jee, je hebt niets voor kunnen bereiden. Hoe ga je dat aanpakken? Hier volgen enkele tips van een ervaren invalster voor jou als invaller.

Veel succes en plezier!

1. De eerste indruk
De eerste indruk die de kinderen van jou krijgen is erg belangrijk. Zorg ervoor dat je er voor de kinderen bent als ze binnenkomen. Ga bij de deur staan en begroet de kinderen. Laat zien dat jij vandaag de juf/meester bent.
Ga niet aan je bureau zitten om nog snel wat voor te bereiden!
Open de dag, vertel wat over jezelf en maak jouw regels duidelijk. Bij een langdurige vervanging is een kennismakingsspel leuk. Er staan enkele leuke spelletjes bij de dramaspelen op deze site bij groep 3, 4 en 5 (klik hiervoor op 'home').
Ga verder met stap 2 en 3.

2. Maak kennis met de klas
Vertel, afhankelijk van hoe lang je in deze groep komt, wat over jezelf. Een korte introductie is genoeg wanneer je maar voor één dag komt. Wanneer je voor een langere periode komt is een uitgebreidere kennismaking leuk. Hiervoor kun je spelletjes gebruiken die te vinden zijn in het menu onder "stagetips".
Vraag de kinderen ook wat over zichzelf te vertellen. In ieder geval hun naam!

In veel groepen is een klassenplattegrond aanwezig of hebben de kinderen naamkaartjes in hun la. Vraag hier naar. Dit is erg handig! Je zult maar de hele dag naar kinderen moeten wijzen en "jij", "jij" moeten zeggen! Ook is het makkelijk om de namen te weten wanneer je een kind bij de les wilt betrekken, wilt corrigeren of iets dergelijks. 
Wanneer er niets aanwezig is of je hebt geen tijd om naar een plattegrond te zoeken is dit een goede en snelle oplossing:
- vraag de kinderen zelf een mooi naamkaartje te maken. Deel A4tjes uit die de kinderen dubbelvouwen en mogen versieren. De kinderen vinden dit vaak leuk en jij hebt er plezier van.
- schrijf bij een namenrondje de namen meteen op een plattegrond die je zelf tekent. Zo heb je de namen zelf altijd bij de hand en ondervang je dat er bijv. naamkaartjes verwisseld worden, naamkaartjes kwijt, kaartjes niet te lezen zijn e.d.

3. Welke regels gelden er?
Wees meteen duidelijk in wat jij wel en niet wilt. Vertel kort een paar regels. Nooit te veel regels, dat kunnen de kinderen niet onthouden. Je kunt natuurlijk ook aan de kinderen vragen welke regels in de klas gelden.
Zeker wanneer je langer in één groep staat is het belangrijk duidelijk te zijn. Probeer niet populair over te komen. Wees liever in het begin wat "streng". Daar heb je later alleen maar profijt van. De kinderen gaan je dan vanzelf accepteren en respecteren.

Gouden tips voor regels en afspraken
- Benoem je regels in het positieve, zoals 'als je iets wilt zeggen, steek je je vinger op' en niet: 'we roepen niet door de klas'. Het woord 'niet' zegt niets en de boodschap voor kinderen is dan 'we roepen door de klas'. Vermijd dit dus!
- Bedenk zelf van tevoren goed wat je belangrijk vindt. Wat zijn jouw regels? Waar sta jij achter en wat werkt voor jou goed?
Maak de kinderen duidelijk wat jouw regels zijn. Vertel de regels, visualiseer ze eventueel en geef uitleg. Complimenteer kinderen die zich aan de regels houden.
Het is erg belangrijk dat de kinderen weten waar ze aan toe zijn. Dit zorgt ervoor dat je dag een stuk soepeler verloopt.
Bedenk ook dat je jezelf consequent aan je regels vast moet houden. Wat doe je als de regels niet nageleefd worden?
- Zet het lesprogramma op het bord. Voor elke les die goed gaat kunnen de leerlingen 5 min. (buiten)speeltijd verdienen. Aan het eind van de dag zet je een ? Dit kan ingevuld worden met de verdiende speeltijd. Dit werkt goed voor moeilijke groepen.
- Complimenten geven. Wees positief. Benoem positieve dingen om duidelijk te maken wat jij wilt, bijv. in de kring: "wat steek jij knap je vinger op, ik geef jou de beurt", wanneer een ander kind door de kring roept.
Teken een hartje op het bord. Vraag de kinderen een aantal keer of ze iets positiefs over een ander kunnen noemen. Het moet iets zijn wat gedurende de dag gebeurd is. Voorbeelden: M heeft hard gewerkt, S heeft niet door de kring gepraat, de juf kan mooi voorlezen, L. heeft leuke kleren aan enz. Zo richt je de aandacht op het positieve en wordt het vast een gezellige dag. 
- Vraag de kinderen wat hun meester of juf doet wanneer het stil moet zijn. Is er geen afspraak, spreek dan zelf wat met de kinderen af. Bijvoorbeeld: wanneer de leerkracht de hand omhoog doet, doen de kinderen dat ook. Hand omhoog betekent stil zijn. Als iedereen zijn hand omhoog heeft is het rustig in de klas en kan jij met je les beginnen.
- Vooral kleuters zijn erg van de afspraakjes. De hele dag hoor je: "ja maar onze juf/meester...!" Voorkom dit door uit te leggen dat jij er bent en dat jij dingen misschien anders doet. Natuurlijk mogen de kinderen je helpen, maar wanneer iets anders gaat is dat voor deze keer niet erg!
En probeer natuurlijk wel zoveel mogelijk het dagelijks ritme van de klas aan te houden. Vraag welk liedje de kinderen 's morgens zingen etc.

4. En ook dit moet je weten...
- Wie zijn de hulpjes? Stel deze kinderen ook vandaag aan als jouw hulpje. Je kunt hier veel profijt van hebben. Wanneer er iets onduidelijk is vertellen de hulpjes jou hoe het moet. Bijvoorbeeld waar de boeken liggen, wat in welk schrift geschreven mag worden, waar de computerlijst is, of dit normaal ook mag enz.
- Wat zijn de schooltijden, wanneer is het pauze, wordt er in de klas fruit gegeten of buiten? Vraag dit 's morgens meteen aan degene die jou het lokaal wijst of kijk in de programmamap van de klas. Vraag een kind hoe het zit met fruit eten. 

5. Het lesgeven begint.

Eerste hulp zonder lesprogramma...
Het gebeurt (hopelijk voor jou niet) nog wel eens dat er geen programma aanwezig is. Een leerkracht kan ineens ziek worden en niets voorbereid hebben. Wat nu?
Als je 's morgens geen tijd gehad hebt om toch iets voor te bereiden kun je beginnen met een activiteit die de kinderen zelfstandig kunnen. Laat de kinderen even tekenen, vrij lezen, een naamkaartje maken..
Ondertussen verdiep jij je snel in de volgende reken- of taalles. De hulpjes kunnen jou vast wel vertellen waar ze in de boeken gebleven zijn.
Taal en rekenen zijn vakken die dagelijks terugkeren, dus die kun je sowieso voorbereiden.

En dit neem je mee...
- leesboeken (één bovenbouw, één onderbouw) bijv. Meester Jaap. Als je tijd over hebt of even niet weet hoe je moet beginnen, lees je lekker voor! Zo heb je rust in de klas en nog even tijd om te denken hoe je het aan gaat pakken.
- onderbouw: liedjesboek/cd. Het is altijd leuk om de kinderen een liedje aan te leren!
- cd met dansmuziek. Denk hierbij aan liedjes als de Hocky Pocky, Tsjoe, tsjoe wa, Ik zing een vrolijk liedje doe mij maar na. Deze liedjes kun je downloaden op LimeWire: artiest = animatiecompagnie.
- activiteitenblad: maak een blad dat geschikt is voor kinderen van groep 5 t/m 8 met spelletjes zoals raadsels, woordzoekers, moppen, lastige sommen, quizvragen, kruiswoordraadsels e.d. Zorg dat je altijd een set van zo'n 25 bladen bij je hebt. Altijd handig als je de kinderen even aan het werk wilt zetten, als er geen klaar-opdrachten zijn etc. Wanneer je door je bladen heen bent, maak je op de invalschool kopietjes voor de volgende keer invallen.
- blad met ideeën voor een gym-/spelles, beeldende vorming les, tekenles...
- kleurplaten, ook altijd makkelijk!

6. Leuke én makkelijke ideeën voor je lessen
Het is soms moeilijk om op een invalschool voor één dagje vanalles uit de kast te halen. Je weet materialen niet te staan, hebt geen tijd om veel op te ruimen, weet niet wat de kinderen al wel/niet gedaan hebben enz. Hier vind je enkele tips voor makkelijke activiteiten.

Tekenen
* Teken een fantasiedier. Het dier moet onderdelen van 3 verschillende dieren bevatten.
* Teken een fantasievoertuig. Het voertuig moet kunnen rijden, varen en vliegen.

Handvaardigheid
* Scheuren: laat de kinderen in groepjes iets tekenen op een groot vel papier. Zorg voor verschillende kleuren papier of tijdschriften. De kinderen vullen hun tekening op door kleine stukjes papier te scheuren en op te plakken.

Gym- of spelles
* vos kom uit je hol
* staarttikkertje
* annemaria koekoek
* schipper mag ik overvaren
* hoeveel kinderen zitten er achter je of tik, tik, wie ben ik?
* slierttikkertje
* tv tikkertje
* Chinese muur

Kijk ook eens bij de gym- en spellessen op deze site.

Drama
Kijk eens bij "dramaspelen" op de pagina voor groep 3, 4 en 5.

Tussendoortjes
Kijk eens bij "de gekke 5 minuten" op deze site.

7. Afsluiting van de dag
Vertel de kinderen wat je van de dag vond. Vond je het leuk met hen? Misschien kunnen de kinderen jou ook een paar handige tips meegeven voor een volgende keer!
Het is overigens goed om dit ook vóór de kleine pauze en de middagpauze te vragen. Bespreek met de kinderen wat goed ging en waar nog aan gewerkt kan worden.

Kijk verder goed rond op je invalschool. Wat doen ze hier wat jij heel goed vindt? Wat zou jij nooit zo doen? Schrijf kort wat dingen voor jezelf op.
En zie je ergens een goede weektaak, een mooie methode, een handige computerlijst, een mooi weekoverzicht of wat dan ook? Kopiëren/meenemen/noteren!! Zo leer je zelf ook heel wat van een dagje invallen.





facebook juf Anke